تشکل کارگری تنها ابزار موثر برای مقابله با حوادث محل کار

«ما هر روز که از خانه بیرون می آییم، با خودمان می گوییم شاید این آخرین بار باشد که خانه و خانواده خود را می بینیم و شاید قسمت ماهم مانند همکارانمان که در این راه جان خود را گذاشتند، بشود».  این سخنان یکی از کارگران معدن "لایبیت" در شهرستان "میمه" استان اصفهان است. یکی دیگر از کارگران این معدن می گوید: «این معدن به دلیل سختی های فراوان به طور متوسط هفته ای یک قربانی می گیرد.»

جمع بندی آمارهای رسمی ارائه شده در مورد حوادث محل کار در 5 سال اخیر نشان می دهد که هر ساله در محیط های کار در ایران بطور متوسط 26 هزار مورد کارگران دچار حادثه میشوند،که بطور متوسط بیش از دو هزار مورد آن به مرگ منجر میگردد. می دانیم که آمارهای رسمی دولتی مربوط به کارگران بیمه شده زیر پوشش سازمان تامین اجتماعی هستند. در حالیکه کارگاه های که ده کارگر و کمتر در آنها مشغول به کار هستند و میلیون ها کارگری که از حق بیمه محروم هستند، در هیچ آماری به حساب نمی آیند.

اگر از مسئولین دولتی و کارفرمايان پرسیده شود که سبب این حوادث حین کار و این همه تلفات جانی و از کار افتادگی های ناشی از کار را در چه میدانند، بلافاصله  انگشت شان را به سوی خود قربانیان این حوادث دراز می کنند و همه تقصیر ها را به گردن کارگران می اندازند و همه این حوادث را ناشی از بی احتیاطی خود کارگران می دانند. کارگران در تجربه کار و زندگی روزانه خود این را دریافته اند که علل رویدادهای ناگوار در محیط های کار، اساساً ناشی از فرسودگی و غیر استاندارد بودن وسائل و ابزار و ماشین آلات و تجهیزات کار، عدم بررسی دستگاه ها و تجهیزات حفاظت فردی، بکار گرفته نشدن وسائل ایمنی، توجیه نشدن کارگران از سوی کارفرما به نکات ایمنی، آلودگی و غیر بهداشتی بودن محیط کار و تماس مستقیم و روزمره با آلاینده های فیزیكی و شیمیایی، صرفه جویی های کارفرما از در اختیار گذاشتن وسائل ایمنی از سویی و بند و بست های کارفرمایان با ناظرین و کنترل کنندگان ایمنی محیط کار و بی توجهی های داویر دولتی ذیربط از سوی دیگر می باشد.  کارگران این را هم می دانند که شدت کار، طولانی بودن ساعات کار، شب کاری، اضافه کاری، خستگی، استرس محیط کار، همه و همه، آن عواملی هستند که ضریب امنیتی محیط کار را به زیر سقف استانداردهای ایمنی محیط کار می برند و احتمال بروز حوادث را بیشتر و بیشتر می کنند.

اگر عذر و بهانه کارفرما و دولت این است که سهل انگاری خود کارگر سبب حادثه شده است. چرا منشاء این سهل انگاری ها بررسی نمی شوند و از بین نمی روند؟ فرض کنیم این ادعای کارفرما و دولت در مورد برخی از حوادث درست باشند، آیا هیچ دلیلی برای سهل انگاری و بی توجهی کارگر در دست نیست؟ آیا همین سهل انگاری و بی توجهی کارگر هم بی مسئولیتی کارفرما و دولت را در قبال سلامتی و امنیت جان کارگر اثبات نمی کنند؟

"علیرضا نوائی" از فعالان جنبش کارگری در پاسخ به این سوال می گوید: «یکی از علت های حوادث کاری دستمزدهای پایین است زیرا کارگران مجبورند اضافه کاری کنند یا دو شغله و سه شغله کار کنند. بنابراین کارگری که مجبور است بجای ۸ ساعت بین ۱۵ تا ۱۸ ساعت در روز کار کند، آسیب پذیری بیشتری در کار با دستگاه ها پیدا می کند، چون تمرکز کمتری در کار دارد. افزون بر آن کارگری که احساس امنیت شغلی ندارد و از معاش فردای خود مطمئن نیست، بیشتر در معرض حوادث کاری قرار دارد.»

واقعیت این است که بخش عمده سوانح محیط کار قابل پیشگیری هستند، در صورتی که اولا، سرمایه داران موظف به رعایت اکید ضوابط ایمنی و حداقل مطابق استانداردهای ایمنی بین المللی گردند، ثانیا، قانون مجازات های سنگینی برای عدم رعایت این ضوابط قائل شود و ثالثا، مراکز کارگری مداوما به منظور نظارت بر اجرای این ضوابط مورد بازرسی قرار گیرند. اما در ایران تحت حاکمیت رژیم اسلامی قانون خود یکی از ابزارهائی است که بر علیه کارگران بکار گرفته میشود. بعلاوه کارفرمایان امکانات فراوانی در اختیار دارند تا اگر قانون نیمبندی هم وجود داشته باشد که بنفع کارگران تنظیم شده باشد، آنرا دور بزنند و خود را از قبول هرگونه مسئولیتی در قبال کارگر مصدوم دور نگهدارند.

علاوه بر شرایط ناایمن محیط کار که جان و سلامت کارگران را مورد تهدید دائمی قرار میدهد، عدم وجود خدمات درمانی کافی عامل دیگری است که عواقب حوادث را به مراتب شدت میبخشد. تعداد زیادی از کارگران نمی توانند برای جبران آسیب های ناشی از حوادث کار از بیمه های اجتماعی استفاده کنند. در مواردی هم که کارگران می توانند ادعای غرامت کنند کارفرمایان تمام تلاش خود را به خرج می دهند تا کارگران را سهل انگار و مقصر قلمداد کرده و به همین بهانه از پرداخت هزینه بیمارستان امتناع ورزند. قوانین ضد کارگری در بسیاری از این موارد به یاری کارفرمایان می آید. برای جلوگیری از قربانی شدن در چنین قتلگاهی که سرمایه داران و دولت برای کارگران ساخته اند راهی جز همبستگی و تشکل وجود ندارد.



تویتر Find us on youtube Follow us on google+ Follow us on facebook CPIran_mailing address