در هفته اخیر گزارشی از جانب "انستیتوی شهری" و "تغذیه در آمریکا" پیرامون وضع تغذیه جوانان آمریکایی منتشر شد. این دو سازمان که گزارش نامبرده را با همکاری همدیگر تهیه کرده اند وضع وخیم جوانان آمریکا، و بویژه کارگران آمریکایی در تامین غذا و یک زندگی مناسب برای خویشتن را با ارائه فاکت ها مستدل کرده اند.

بر طبق این گزارش در سال 2015 حدود 40 میلیون جوان دختر و پسر آمریکایی برای تامین معیشت خود و در تلاش برای کمک به تامین غذای خانواده هایشان با مشکلات جدی روبرو بوده اند. خانواده های کم درآمد این گروه از جوانان حتی توان خرید مواد غذایی دست دوم و کهنه شده ای کافی را نداشته اند که "فروشگاه های ارزان" آنها را از سوپر مارکت های ثروتمندان می خرند.

این گزارش، که پس از یک تحقیقات سه ساله فراهم آمده، نشان میدهد که کودکان و نوجوانان به این لحاظ وضع بدتری از وضع جوانان دارند. بسیاری از جوانانی که با آنها مصاحبه به عمل آمده گفته اند که برای کمک به تامین مخارج خانواده در بازار رسمی به دنبال پیدا کردن شغل رفته، اما اکثرا با جواب منفی کارفرما ها روبرو شده اند. آنها به ناچار در بازار غیر رسمی نیروی کارشان را به ارزانترین قیمت عرضه کرده اند.

در چنین وضعیتی، که ننگی است بر پیشانی سرمایه داران و دولتشان در آمریکا، اوباما رئیس جمهور زندگی ایالات متحده را "زیبا و عظیم" توصیف کرده است. او در سالهای گذشته میلیاردها دلار از کمک غذایی دولتی به مستمندان را کاسته و برای امسال نیز کاستن کمی کمتر از 7 میلیارد دلار از کمک غذایی را در دستور گذاشته است.

برنی ساندرز، نامزد شکست خورده دور اول مبارزات انتخاباتی آمریکا، که ضمن داشتن یک برنامه سوسیال دموکراتیک خود را سوسیالیست خواند، با اشاره به نابرابری های موجود و لزوم مبارزه با آنها جوانان معترض آمریکایی را پیرامون خود جمع کرد. گزارش شد که بیش از 6 و نیم میلیون جوان در ستاد های انتخاباتی او به صورت داوطلبانه کار کردند و بویژه در جمع آوری کمک مالی فعال بودند. این جوانان و والدینشان در آمارگیری ها خود را سوسیالیست خوانده و علیه به قول ساندرز "طبقه میلیاردرها" اعتراضات خود را بیان کرده و خواهان تغییر اوضاع به نفع طبقه کارگر شدند. اکنون رسانه های خط رسمی، سرمایه داران و نمایندگان سیاسی و امنیتی آنها نگران اینند که این جوانان از مرحله فعلی عبور کرده و کل سیستم سرمایه داری را به زیر سئوال برده و تلاش کنند خود را علیه آن سازماندهی کنند.

عین این نگرانی، در سطح عمیقتر، از جانب کاربدستان جمهوری اسلامی در ایران نسبت به شورش جوانان بارها ابراز شده است. این ترس ها پس از خیزش شجاعانه جوان دختر و پسر در سال 1388 بیشتر شده است. ترس مقامات اکثرا پیرامون میزان بیکاری در میان جوانان بیان شده است .

خبرگزاری مهر در آذرماه سال گذشته نوشت که از صد جوان جویای کار در ایران 33 نفرشان بیکارند. در آمار مذکور جوانانی منظور نشده اند که به دلیل نومیدی از ثبت نام در لیست کارجویان خودداری کرده و در بازار غیر رسمی به کارهای کم درآمد مشغول شده اند. بر اساس وضع مذکور روحانی در اواخر تیرماه 95 میزان بالای نرخ بیکاری جوانان را خطری بزرگ برای رژیمش خواند. معاون روحانی، وزیر کشور و وزیر کارش نیز بارها گفته اند که عنقریب با سرازیر شدن 5 میلیون جوان تحصیلکرده به بازار کار تعداد بیکاران جوان به حد بحرانی خواهد رسید و موجب ایجاد خطراتی اجتماعی خواهند شد. ترس های بیان شده واقعی است.

البته در رژیم سراپا فاسد جمهوری اسلامی نباید انتظار داشت که آمار مصائب گریبانگیر جوانان به طرز درستی ارائه شود تا با بررسی آنها اوضاع جوانان سنجیده شود. بسیاری از آمار ها در جمهوری اسلامی محرمانه بوده و آنهایی نیز که پخش میشوند چنان مغشوشند که صدای اعتراض خامنه ای نیز درآمده است.

فقر و بیکاری برای جوانان در ایران به صورت مصائب گوناگون از یکطرف و تلنبار شدن خشم از جانب دیگر جلوه گر میشود. بخش هایی از جوانان در حال حاضر به امید مهاجرت به غرب و یا ایجاد گشایشی در داخل به حالت انتظار وقت میگذرانند. اما شمار کثیری از جوانان نیز به دنبال راه حل و پیدا کردن آلترناتیو هستند. در این میان هم گرایش سوسیالیستی می تواند بدیل خود را توده ای نماید و هم گرایش لیبرالی قادر است چنین کند.

از آنجا که بحران رو به تعمیق اقتصادی و سیاسی موجود حاصل بحرانی است که لیبرالیسم بورژوایی آفریده، زمینه عینی برای قبول بدیل سوسیالیست ها در میان جوانان فراهم تر می باشد. اما به فعلیت درآوردن این بدیل به تلاش و مبارزه ای خستگی ناپذیر، فعالانه همه جانبه و اتکا به سوسیالیسم علمی نیاز دارد.

این وضعیت برای جوانان محروم آمریکایی نیز صادق است. آنها پس از سه دهه بی تفاوتی سیاسی، در حال حاضر در ابعاد میلیونی به میدان آمده و نوعی از سوسیال دموکراسی را راه حل مصائب موجود یافته اند. اما از آنجا که سوسیال دموکراسی علیرغم داشتن دستآورد رفاهی و مادی چشمگیر با شکست مواجه شده زمینه عینی برای عبور جوانان آمریکا از آن و یافتن بدیل سوسیالیستی محتمل تر شده است.